home > klimaatverandering > opwarming > opwarming-in-nederland

Temperatuurverloop in Nederland

Hoe is het eigenlijk gesteld met de temperatuurstijging in Nederland? De afgelopen jaren ‘regent’ het weerrecords waardoor veel mensen het idee krijgen dat het de laatste jaren veel warmer is geworden in ons land.

Volgens het KNMI is de temperatuurstijging in Nederland inderdaad groter dan in de rest van de wereld. In 130 jaar was de opwarming 1,7°C terwijl die gemiddeld op aarde 1,0°C was. De grafiek hieronder geeft de gemiddelde temperaturen in De Bilt aan op basis van de officiële maandtemperaturen van het KNMI.

Het verloop van de gemiddelde temperatuur in De Bilt in de afgelopen 20 jaar
Afbeelding 1: Het verloop van de gemiddelde temperatuur in De Bilt in de afgelopen 20 jaar

Over de gehele periode dat de gegevens beschikbaar zijn, is de gemiddelde temperatuurstijging 0,015°C per jaar, wat overeen komt met 1,5°C per eeuw. De stijging in de afgelopen 20 jaar is 0,013 °C per jaar en dat is dus kleiner dan de gemiddelde jaarlijkse stijging vanaf het begin van de metingen.

Het verloop van de temperatuur in De Bilt in de afgelopen 120 jaar
Afbeelding 2: Het verloop van de temperatuur in De Bilt in de afgelopen 120 jaar


Dat in Nederland de temperatuur de afgelopen decennia meer is gestegen dan in de rest van de wereld, kan te maken hebben met lokale klimaatverschillen. Een deel van het verschil heeft echter waarschijnlijk te maken met de metingen van het KNMI. Zo heeft het KNMI recent (in 2016) de temperaturen van voor 1950 naar beneden bijgesteld omdat de meetgegevens van De Bilt fouten zouden bevatten. Door deze zogenaamde homogenisaties (aanpassingen) zijn 65 jaar na dato 16 van de 23 hittegolven uit de boeken verdwenen. In een recent goed onderbouwd onderzoek hebben een viertal onderzoekers kritische vragen gesteld over deze aanpassingen. Het KNMI weigert vooralsnog inhoudelijk te reageren.

Een ander probleem met de metingen van het KNMI is, dat tot nu toe slechts een kleine correctie van 0,11°C per 100 jaar is doorgevoerd voor het zogenaamde Urban Heat Island-effect (of hitte-eilandeffect). Door de sterk toegenomen bebouwing en bestrating sinds het begin van de metingen in 1900 in de buurt van het weerstation in De Bilt, is het waarschijnlijk dat nu te hoge temperaturen worden gemeten, waar het KNMI onvoldoende op corrigeert.